JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027JOIN SIGNATURE CLUB 2027
Գլխավոր Լուրեր

«Սիրո գործակից». Շտամպ և գրոտեսկ

«Սիրո գործակից». Շտամպ և գրոտեսկ

Հայկ Մարությանն այլևս շարքային դերասան չէ: Հավանաբար արդեն երկու տասնամյակ է` նա այդպիսին չէ: Մեդիադեմք, կոմիկ ու կուլտային հերոսներ մարմնավորող. նա վաղուց դարձել է օփինիըն մեյքեր, որն իր մերբակերով, կարգինահողորդումներով ու յոթուկեսերով բազում ժարգոնիզմներ է ստեղծել: Մարությանը այլևս չի դիտարկվում որպես սոսկ դերասան, և նրա մասնակցությամբ ֆիլմերն ուղղակի գեղարվեստական ստեղծագործություններ չեն: Դրանք նրա մեդիակերպարի մի մասնիկն են, որոնք հանդիսատեսը անմիջականորեն կապում է դերակատարի անձնական և սոցիալական վարքի հետ:

Իր հանրային իմիջի շնորհիվ նա կարողացել է վայելել իր հանդիսատեսի համակրանքն ու սերը: Հետևաբար նրա հանդիսատեսը չի կարող օբյեկտիվ դատել իր կուռքի նախագծերը:

Ստեղծելով իր առաջին անմկոյական ֆիլմը՝ «Սուպեր մաման», Մարությանը միքսում է ամերիկյան կատակերգությունների հայտնի դրվագները, կերպարները, գեգերն ու իրավիճակները` հարմարեցնելով իրեն ծանոթ իրականությանը: Նույնը «Սիրո գործակից» ռոմանտիկ և միևնույն ժամանակ սպորտային կատակերգությունում է:
Անհաջողակ ընկերները՝ Արամը (Հայկ Մարության) ու Ռաֆոն (Գարիկ Պապոյան), սպորտ բար ունեն, որը պարտքեր է կուտակել, և բանկը պետք է առգրավվի այն: Քանի որ բիզնեսի մենեջմենթը այս զույգի ամենաուժեղ կողմը չէ, իսկ իրենց աշխատավայրից հրաժարվելու ցանկություն ընդհանրապես չունեն, նրանք որոշում են խաբեության դիմել: Արամը պետք է այնպես անի, որ հայտնի ու տաղանդավոր թենիսիստ Անիին (Էթերի Ոսկանյան) սիրահարվի իրեն և, մրցաշարում հաղթելու դեպքում, շահած գումարը տա Արամին: Թե ինչպե՞ս` մշակած պլանի վերջին ու ամենադաժան կետն է: Իսկ Արամը թենիս լավ գիտի, նույնիսկ պարապում է քրեական հեղինակություն վայելող Աղվանիի (Ռուդոլֆ Ղևոնդյան) աղջկա՝ աշխարհի ոչ ամենահմայիչ ու բարեկազմ օրիորդի՝ Փիրուզի հետ: Դասական իրավիճակային կատակերգության բոլոր կանոնների համաձայն, Արամը հայտնվում է վատ իրադրության մեջ և ստիպված ստում է, թե սիրահարված է Փիրուզին: Ե´վ աղջիկը, և´ նրա հայրը չեն ձգձգում հարսանիքը, որը թենիսիստուհուն սիրահետելու` Արամի պլանը դարձնում է բարդ ու անհեթեթ իրավիճակներով լի:
Ֆիլմի գրեթե բոլոր գործողությունները ծավալվում են Ծաղկաձորում՝ հյուրանոցի և նրա շրջակա տարածքում: Սա ֆիլմը դարձնում է ավելի շուտ դերասանական-իրավիճակային:

Սցենարի հիմքում զավեշտալի հանգամանքներ են, սակայն ավելի կարևոր է, թե ովքեր են հայտնվում այդ իրադարձություններում: Բացառությամբ Արամի և Անիի, բոլոր կերպարները գրոտեսկային են՝ չափազանցված և ուռճացված, անգամ ծաղրանկարային: Հանդիսատեսը հայտնվում է չափից շատ գեր ու չխնամված, անհասկանալի ինտելեկտով աղջկա, ամբողջ օրը տափաշիշը ձեռքին` ֆիլմի սեքսուալ բաղադրիչն ապահովող մայրիկի, միամիտ ու բարի դմբո Ռաֆոյի շրջապատում: Արամենց գործընկեր Մարետը (Ժենյա Մկրտումյան. հանդիսատեսը նրան գիտի «Կարգին» սերիալից) անվախ, «գողական» ու կոլորիտային կերպար է, ինչպես Ռուդոլֆ Ղևոնդյանի հերոս Աղվանը` ռեստորանային ատրիբուտիկայի սիրահար մեծահարուստը, որը, կարծես հետապնդում է բոլոր սցենարիստներին: Անհասկանալի է, թե այս գրոտեսկի աշխարհում ինչ է անում Էթերի Ոսկանյանի ռեալիստիկ հերոսուհին: Չնայած, նա էլ այնքան իրական չէ: Հեքիաթային բարությամբ և անբնական բառապաշարով աղջիկը խոսում է միմիայն գրական հայերեն և արթնանում է իդեալական շպարով: Նրա բարեսրտությանն ու միամտությանը կնախանձեին Դիսնեյի բոլոր արքայադուստրերը:
«Սիրո գործակիցը» զուրկ է «Սուպերմամայի» սուպերգռեհիկ հումորից: Այստեղ կան «առողջ հումորի» տեսարաններ: Պետք չէ մոռանալ, որ ֆիլմի համառեժիսոր Արման Մարությանը երկար տարիներ աշխատել է «Կարգին հաղորդման» վրա, մոնտաժել է ամենատարբեր հումորային դրվագներ ու համապատասխան երաժշտություն է ընտրել դրանց համար: Սրճարանի ծեծկռտուքի դրվագը՝ սլոումոուշենով ու դասական երաժշտությամբ, իհարկե, ոչ մի կերպ նորամուծություն չէ, սակայն, լավագույններից է: Հավանաբար, պատճառն այն է, որ հերոսները գրեթե չեն խոսում. ֆիլմի երկխոսությունները պարզապես անբնական են ու ոչ իրական: Գովելի է նաև այն փաստը, որ հեղինակներն անդրադարձել են հայկական իրականության դրվագների, օրինակ՝ երաժշտասեր աղանդավորների հավաքին:
Բարդ է հասկանալ մի ֆիլմի գերխնդիրը, որտեղ գլխավոր հերոսը վարում է չափից դուրս հին մեքենա, խուսափում է ամուսնանալ չափից դուրս տգեղ աղջկա հետ և սիրահետում է չափից դուրս բարի թենիսիստուհու:

Իհարկե, թենիսային աշխուժությունն ու ստեղծված իրարանցումը նույնպես անիրական են, ամերիկյան կինոյին բնորոշ հյուրանոցային սպասավորը` կոնսյերժը, նույնպես: Ոճային առումով այս ֆիլմը տարբերվում է «Սուպեր մամայից» և իր սպորտային թեքումով հիշեցնում է «Poker.am»-ը: Սա դասական դարձած «եղել են-չեն եղել` երկու ընկեր են եղել» հավերժ թեմայի բաղադրատոմսն է, որի արդյունքը հայտնի է ֆիլմի առաջին իսկ րոպեներից:
Եգիպտական փարավոնների շպարով համասեռամոլները (Ռաֆայել Երանոսյան և Արմուշ), քրեական օլիգարխի` Չեխով ընթերցող կինն ու առաջին իսկ դրվագներից կանխատեսված հեփի էնդը մեզ տեղափոխում են երբեմն անհասկալի, էկլեկտիկ ու համարյա աբսուրդային կոմեդիայի աշխարհ:
Սցենարա-բեմադրական առումով ֆիլմն «իրենց ուսերին պահում են» երկրորդ պլանի հերոսները: Մարությանի ու Ոսկանյանի կերպարները գտնվում են ռոմանտիկ կատակերգության և մելոդրամայի եզրագծի վրա, կարծես, հստակ չպատկերացնելով, թե ինչպես են գոյատևում այս չափազանցված մարդկանց աշխարհում: Ֆիլմը չի նկարագրում հայկական իրականությունը, հետևաբար ծիծաղելու առիթներ անպայման կլինեն: Իսկ Հայկն, իհարկե, «լաաավ տղա է», բայց ոչ կինոյի սրտակեր. նրա հերոսի էներգետիկ դաշտից և դերասանի գերհոգնած դեմքից այնպիսի տպավորություն է ստեղծվում, որ նա պարզապես հոգնել է նույն շտամպով ստեղծված հերթական հայկական կատակերգությունից:

Տարածել