[ Exclusive in Armenia ] #67. Ահա, թե ինչպես և ինչի գնով Լեոն ստացավ Օսկար

[ Exclusive in Armenia ] #67. Ահա, թե ինչպես և ինչի գնով Լեոն ստացավ Օսկար

newmag-ը միջազգային գործընկերների և համաշխարհային ֆոտոգործակալությունների հետ կնքած պայմանագրով և հեղինակային իրավունքով ներկայացնում է Լեոնարդո դի Կապրիոյին` բացառիկ ֆոտոշարքով:

Դա  Վինչիի պատվին                                                                               

Լեոնարդո Դա Վինչին համարվում էր  «ունիվերսալ մարդ», Դի Կապրիոն էլ այսօր ունիվերսալ դերասանի ցայտուն օրինակ է: Հոլիվուդյան համակարգում արագ հայտնի դառնալու համար անհրաժեշտ է նկարահանվել մասսայական կինոյում, իհարկե՝ գլխավոր դերում: Դի Կապրիոն հաջողացրել է ունենալ 15 ստացված դեր՝ ճանաչված և հաջողված մեյնսթրիմային կինեմատոգրաֆում: Լասե Հալսթրոմ, Վուդի Ալեն, Բազ Լուրման, Ջեյմս Քեմերոն, Դենի Բոյլ, Սթիվեն Սփիլբերգ, Մարտին Սքորսեզե (5 անգամ), Սեմ Մենդես, Քրիսթոֆեր Նոլան, Քլինթ Իստվուդ, Քվենթին Տարանտինո և Ալեխանդրո Գոնսալես Ինյարիտու՝ աշխարհի կարևորագույն ռեժիսորների զգալի մի մասը, որոնք նկարահանել են դերասանին: Ռեժիսորնե՞րն էին ընտրում նրան, թե՞ նա` ռեժիսորներին: Ինչպե՞ս կարելի է 40 տարեկանում ունենալ հարուստ դրամատիկ դերապնակ և ոչ մի «Օսկար». այնուամենայնիվ զտած ֆիլմացանկի մեթոդը գործեց:

photo2

Ռոմանտիկ 90-ականներ

Լեոն փոքրիկ տղա էր, երբ հայրը նրան տարավ մանկական շոու-ծրագրի նկարահանումների: Այդտեղից սկսվեց տղայի դերասանական կարիերան. գովազդային հոլովակներ, մանկական ծրագրեր և հեռուստասերիալներ: Առաջին մեծ դերը, անգամ հայ տնային տնտեսուհիների պաշտելի  «Սանտա Բարբարայի» Մեյսոնի երիտասարդ տարիքն էր, որից հետո սկսվեցին կինոֆիլմերի առաջարկները: «Թունավոր բաղեղ» էրոտիկ թրիլերը, որտեղ նրա գործընկերուհին Դրյու Բերիմորն էր, մեկ-երկու թրեշային ֆիլմ-սարսափ և ահա՝ «Այս տղայի կյանքը», որտեղ նրա գործընկերն էր Ռոբերտ Դե Նիրոն: Դի Կապրիոն փոխարինեց դերասան ընկերոջը՝ Թոբի Մագուայերին, ինչից հետո նրանք հաճախ էին իրար դերեր փոխանցում: Հետագայում Դի Կապրիոն հօգուտ Մագուայերի կհրաժարվի «Սփայդերմենի» դերից, որպեսզի հենց մանկության ընկերը մարմնավորի այն:

Ընտանեկան ֆիլմերի շվեդ վարպետ Լասե Հալսթրոմը Դի Կապրիոյին նկարահանում է իր «Ինչն է տանջում Գիլբերտ Գրեյպին» էկրանավորման մեջ: Քննադատներն ու կինոակադեմիկոսները ավելի բարձր են գնահատում Դի Կապրիոյի երկրորդական դերը, քան Ջոնի Դեփի առաջնայինը: Հիվանդ տղան, որը բարդացնում է մեծ եղբոր` առանց դրա էլ ծանր կյանքը, իրական է և հուզիչ: Երկրորդական դերը առաջադրվում է «Օսկարի» և «Ոսկե  գլուբուսի»: Աստղային անվանակարգերից հետո Դի Կապրիոն ստանում է հետաքրքիր դերերի առաջարկներ, նկարահանվում «Բասկետբոլիստի օրագրերում»` փոխարինելով մահացած Ռիվեր Ֆենիքսին և «Ռոմեո + Ջուլիետի» ժամանակակից ինտերպրետացիայում: Ռոմեոյի դերը Դի Կապրիոյին դարձնում է Հոլիվուդի քաղցրիկ սրտակեր, որը գերում է դեռահաս աղջիկների սրտերը: Այդ կարգավիճակը ամրապնդում և ցեմենտում է «Տիտանիկը», որի համաշխարհային ցնցող հաջողությունը պարզապես թափվում է երիտասարդի գլխին: Նա բազմիցս նշել է, որ ընդհանրապես պատրաստ չէր դրան և չգիտեր ինչ անել տհաճության հասնող հայտնիության հետ:

Այսպիսով, Դի Կապրիոյի կարիերայի առաջին տասնամյակն անցավ հաճելիորեն և զարմանալիորեն հարթ: Հանդիսատեսը չֆիքսեց նրա «Ամբողջական խավարումը»` Արթյուր Ռեմբոյի համարձակ խաղով և «Մարվինի սենյակը» դրաման, որտեղ նրա խաղընկերն էր Մերիլ Սթրիփը: Կինոաշխարհը դրական կարծիք կազմեց համակրելի դերասանի մասին, որը կարող է լինել ոչ միայն պարզապես հմայիչ՝ պրոդյուսերներին և ռեժիսորներին ակնարկելով իր մեծ դիապազոնը:

photo3

0-ականներ` ա-լյա Սքորսեզե

2000-ականների առաջին մեծ հաջողությունը «Լողափն» էր`բրիտանացի Դենի Բոյլի կապիտանությամբ: Ինչպես և նախորդ գրեթե բոլոր ֆիլմերը, որտեղ նկարահանվել էր Դի Կապրիոն, սա ևս գրքի էկրանավորում էր՝ անգամ բեսթսելերի: Իսկ մեկ տարի անց վարձույթում է հայնտվում  «Դոն’ս փլամ» արտ-հաուս ֆիլմը, որը, հավանաբար, դերասանի ամենա-ոչկոմերցիոն և հակասական ժապավենն է` նկարահանված դեռ 95-ին: Դի Կապրիոն և իր ընկեր Թոբի Մագուայերը չէին ցանկանում, որ այս ֆիլմ-խոստովանությունը մեծ էկրան բարձրանա: Սակայն, երբ Դի Կապրիոն Մարտին Սքորսեզեի նոր ֆիլմում նկարահանվելու առաջարկ ստացավ, այլևս չզբաղվեց նախորդ ֆիլմի վարձութային գործերով կամ ուղղակի չկարողացավ հանել այն կինոթատրոններից:

«Նյու Յորքի ավազակախմբերը» հերթական անգամ ամրապնդեցին Դենիել Դեյ-Լյուիսի բազմապրոֆիլ դերասանական տաղանդը՝ ստվերում թողնելով համեմատաբար նորեկ Դի Կապրիոյին: Ֆիլմի պրեմիերան համընկավ Իրաքի պատերազմի հետ, և ֆիլմը ստեղծողները չհաղթեցին տասը անվանակարգերից ոչ մեկում: Հաջորդ ֆիլմը հնարավորություն տվեց աշխատել ամենաէքշնային ռեժիսորներից մեկի՝ Սթիվեն Սփիլբերգի հետ: Դի Կապրիոն մարմնավորեց իրական քրեականի՝ Ֆրենկ Աբիգնայլին, որը հայտնի էր իր ֆանտաստիկ խարդախություններով: Ֆիլմի սցենարը թույլ չտվեց նույն տեսարաններում հաճախ հայտնվել Թոմ Հենքսի հետ, ինչը հանդիսատեսի ուշադրությունը սևեռեց ավելի շուտ Դի Կապրիոյի վրա և նրան պարգևեց հերթական նոմինացիան «Ոսկե գլոբուսում»:

Դի Կապրիոն անտարբեր չի կարող անցնել կենսագրական դրամաների կողքով, և Սքորսեզեի «Ավիատորը» Հովարդ Հյուզի դերի հետ նրան դարձնում է ավելի լուրջ դերասան` մտապահվող դիմախաղ ցուցադրելու հրաշալի հնարավորությամբ: Դրան հաջորդում է մյուս ֆիլմը` կրկին Սքորսեզեի հետ՝ «Ուրացողները»: Քրեական մարտաֆիլմ-դրաման դուր եկավ և՛ քննադատներին, և՛ հանդիսատեսին: Սքորսեզեին տվեցին «լավ է ուշ քան երբեք» «Օսկարը»` հավանաբար բոլոր ֆիլմերի համար այս մեկ արձանիկի տեսքով, իսկ Լեոն հանդիսատեսին շոկի ենթարկեց իր անսպասելի մահվան տեսարանով: Ֆիլմը դարձավ ռեժիսորի կարիերայում ամենաեկամտաբերը, սակայն դերասանական մրցանակներ չպարգևեց:

Ամենավառ դերերից մեկը և հերթական օսկարյան անվանակարգը դերասանին գտան «Արյունոտ ալմաստ» ֆիլմում: Արկածային դրամա-թրիլերը չունեցավ շատ մեծ բոքս-օֆիս, սակայն կինոմանները սիրեցին այն:

Քեյթ Ուինսլեթի նախկին ամուսինը՝ ռեժիսոր Սեմ Մենդեսը, ցանկացավ կնոջն ու Դի Կապրիոյին էկրանին տեսնել ոչ այնքան երջանիկ ամուսնական զույգի կարգավիճակում: Հերթական էկրանավորումը և հերթական ոսկեգլոբուսյան անվանակարգերը, որոնցից մեկը ժպտաց Ուինսլեթին: Դերասանները պատկերեցին հասուն և դժբախտ մարդկանց բարդ հարաբերություններ, որոնք կտրուկ տարբերվում էին իրենց առաջին համատեղ կինոսիրավեպից:

Երկրորդ տասնամյակը Դի Կապրիոյին դարձրեց  լուրջ դրամատիկ դերասան, որն ունի տաղանդ, հմտություն և կարևորը՝ ամենաբարդ և տարբեր հերոսների կերտելու անհագ ցանկություն: Դերասանի հաջողության առյուծի բաժինը պատկանում էր Սքորսեզեի ֆիլմերին. այդպիսով բոլորը կրկնում էին միևնույն արտահայտությունը, թե` Սքորսե՛զեն նրան դարձրեց այն, ինչ նա դառել է այսօր: Ավելի անկեղծ կլինի ասել, որ ռեժիսորի առաջարկած հստակ, բարդ և իրարից լիովին տարբեր դերերը Դի Կապրիոյին պարզապես հնարավորություն տվեցին դուրս գալ ռոմանտիկ ամպլուայից՝ կերպարանավորելով գանգստեր, իռլանդացի իմպուլսիվ ոստիկան և մանիակալ հիվանդ: Այս ամենը րան դուր էր գալիս:

photo4

10-ականներ. ստրկատեր գայլ Գեթսբին

Հերթական սքորսեզեական հաջողված ֆիլմը` «Անիծվածների կղզի» հոգեբանական թրիլերը, Քրիստոֆեր Նոլանի գիտա-ֆանտաստիկ աշխարհը, տարանտինոյակերտ ցինիկ ստրկատերը, դասական գրականության ամենացայտուն մեծահարուստներից մեկը, նյույորքյան բրոքեր և Ինյարիտույի սպասված ձմեռային էպոսի տառապյալը: Բոլոր այս դերակատարումները անցել են քննադատների և կինոմանների քննարկումներից շիկացած խոշորացույցի տակով: Երբեմն այնպիսի տպավորություն էր ստեղծվում, որ դերասանը դիպմամբ ընտրում է տարվա ամենակարևոր ֆիլմերի գլխավոր, համեղ պատառները, կարծես, ցանկանում է ինչ-որ մեկին ինչ-որ բան ապացուցել: Հայտարարում է, որ մեծ ցանկություն ունի մարմնավորել Ստալինին և Պուտինին:

Հավանաբար, նրան հետաքրքիր են ոչ միայն իրական վառ կերպարները, այլև նրանք, ովքեր, հայտնվելով նաև մեծ կինոյում, իրարանցում կստեղծեն: Բայց իր դերասանական կարիերայի մասին խոսելիս նա նշում է, թե  «13 տարեկանում լրջորեն կարծում էր, որ դերասան լինելը մասոնությանը հավասար մի բան է, իբր ինչ-որ բան կա արյան մեջ և դա փոխանցվում է միայն գենետիկորեն»: Սակայն Դի Կապրիոյի դեպքում առաջնային գործոնը համառությունն էր, և ոչ թե գենետիկան, ուսուցիչները և կինոդպրոցը: Տասնհինգում նա մասնակցեց 160 քասթինգի և չստացավ ոչ մի դեր: Այսօր արդեն պարզ է, որ նա նկարահանվում է միայն ամենատաղանդավոր, հեղինակային, արժեքավոր կինոռեժիսորների ֆիլմերում՝ միշտ կարևորելով սցենարի սկզնաղբյուրը և գերադասելով պատմական դերերը:

Վերջին շրջանում նա, իհարկե, ուներ բաղձալի «Օսկարի» իրական շանս: Եթե չլիներ Քրիսթոֆ Վալցը, Տարանտինոյի ֆիլմի երկրորդական դերի համար նա արձանիկ կստանար: Եթե չլիներ Մեթյու ՄքՔոնահին, կպարգևատրվեին Դի Կապրիոն և իր նյույորքյան գայլը: Սակայն, ինչպես իր մեծահասակ գործընկերներ Գերի Օլդմենը, Շոն Փենը, Ջոնի Դեփը և մյուսները, այսօր նա ետևում թողել է տասնյակից ավելի ստացված կինոկերպարներ, որոնք կազմում են հաջողված ֆիլմերի զգալի մասը, և այո, չունի չափից շատ կարևոր համարվող թրով ասպետի արձանիկը՝առանձնատան բուխարու վերևի դարակի վրա:

Կոտրելով «քաղցր տղայի» կարծրատիպը, նա առանց դժվարության վերածվում է և՛ ոստիկանի, և՛ հանցագործի: Սիրում է Ստանիսլավսկու սիստեմը, փորձում է միշտ լինել մաքսիմալ իրական: Դի Կապրիոն գիտի, որ փառքի բերկրանքը շուտ է անցնում, և հասկանում ես, որ մրցանակն այն չէ, որ քեզ փողոցում ճանաչում է ցանկացած ցեց, այլ այն, որ քո ֆիլմերը մնալու են մահիցդ հետո:

photo5

newmag #67 հունվար / փետրվար

Գրել կարծիք