Ամենահին ու ամենանոր 5 կլոր քաղաքները

Ամենահին ու ամենանոր 5 կլոր քաղաքները

Աշխարհի և Իրանի ամենահին քաղաքներից է Համադանը, որը նախագծվել է արևի նմանությամբ:

Սան Սիթի, 33° 37′ 6″ հյուսիս, 112° 17′ 24″ արևելք

sun-city-arizonaՍան Սիթի, Արիզոնա, ԱՄՆ: Այստեղ ապրում է մոտ 40.000 մարդ: Քաղաքը հատակագծել է ամերիկյան շինարարական «Դել Վեբ» ընկերությունը, որը մասնագիտանում Էր նման քաղաքների կառուցման գործում: Այստեղ բնակվում են հիմնականում ծեր մարդիկ: Սա թոշակի անցած մարդկանց քաղաք է:

 

Նահալալ 33° 37′ 6″ հյուսիս, 35° 11′ 48″ արևելք

nahalalԱշխատավորների առաջին բնակավայրն է Իսրայելում, որը հիմնվել է 1921 թվականին: Բնակավայրի շրջանաձև հատակագիծը մշակել է Ռիչարդ Կաուֆմանը: Այն կառուցապատվել է Իսրայելի դաշտավայրի հյուսիս-արևմտյան մասում՝ աստվածաշնչյան Նահալալ քաղաքի տեղում: Նահալալի հատակագծի օրինակով հետագայում նմանատիպ բնակավայրեր են կառուցվել Իսրայելում: Այդ նոր քաղաքներն էլ ունեն նույն կենտրոնով շրջանների տեսք: Եվ այդ քաղաքների կենտրոններում էլ սովորաբար գտնվում են հասարակական կառույցները, այսինքն` դպրոցները, խանութները: Իսկ հաջորդաբար լայնացող շրջանագծերում բնակելի տներն են: Այգիներին ու դաշտերին էլ հատկացված են եզրային` ամենալայն շրջանագծերը:

Համադան 34° 48′ 0″ հյուսիս, 48° 31′ 0″ արևելք

hamadanՀամադան նահանգի մայրաքաղաքն է: Աշխարհի և Իրանի ամենահին քաղաքներից մեկն է: Համադանը հիմնել են մեդացիները: Այն արևաձև քաղաք է: ժամանակին եղել է Մեդիայի մայրաքաղաքը:
Աքեմենյան դինաստիայի կառավարման ժամանակաշրջանում քաղաքը կոչվում էր Էկբատան: Այն շրջապատված է ճոխ բուսականություն ունեցող լեռներով և գտնվում է Ալվանդ լեռան ստորոտում: Պարթևների օրոք այն եղել է թագավորների ամառանոց և նույնիսկ համարվել է ամառային մայրաքաղաք: Էկբատանն ամառային հանգստավայր է ծառայել նաև պարսից թագավորների համար: Համադանի միջով անցնում էր Մետաքսի մեծ ուղին, սա նպաստեց, որ քաղաքը երկար ժամանակ առևտրի խաչմերուկում մնա: Առասպելների համաձայն, հենց Համադանում է ապրել Աստվածաշնչում հիշատակված Եսթեր թագուհին: Այստեղ են ապրել ու աշխատել նաև հանրահայտ բժիշկ, գիտնական Իբն Սինան (Ավիցենան), արաբ պոետներ Բաբա-Թախերը և Բադի ալ-Զան ալ-Համադանին:

Համադանն այժմ փոքր քաղաք է, որը մինչև օրս երկրի արևմտյան հատվածի առևտրի կենտրոնն է: Այստեղ գործում են սննդի ու թեթև արդյունաբերության՝ մասնավորապես գորգագործական ձեռնարկություններ:

Փիրուզաբադ 28° 51′ 7″ հյուսիս, 52° 31′ 58″ արևելք

firuzabadՀին Պարսկաստանի հարավում գտնվող Ֆարս նահանգի քաղաքներից մեկն էր: ժամանակին այս քաղաքը կրում էր Գուր անվանումը, ինչը պարսկերեն նշանակում էր գերեզման: Քաղաքը շրջանաձև հատակագիծ ուներ: Քաղաքի կենտրոնում վեր էր խոյանում քարե աշտարակը, որտեղ մշտավառ էր սրբազան կրակը: Ալեքսանդր Մակեդոնացին գրավեց նաև այս քաղաքը, ինչից հետո այն կործանվեց: Աշտարակի ավերակները մինչև օրս պահպանվել են: Հարյուրավոր տարիներ անց քաղաքը վերականգնեց Արդաշիր թագավորը՝ Սասանյան դինաստիայից: Քաղաքը շրջապատվեց կավե պարսպով, որը չորս մուտք ուներ` հյուսիս, հարավ, արևելք, արևմուտք: Նոր քաղաքը պահպանել էր իր նախկին շրջանաձև հատակագիծը:

Հետագայում քաղաքն անվանեցին Փիրուգաբադ, այսինքն` երջանկության քաղաք: Այսօր Փիրուզաբադը գյուղաքաղաք է, որտեղ ապրում է մոտ 2.000 մարդ, հիմնականում քաշքայցիներ:

Բրոնդբի 55° 39′ 17″ հյուսիս, 12° 24′ 59″ արևելք

brondby-denmarkԲրոնդբիի մունիցիպալիտետը Զիլանդ կղզու արևելյան ափին է, Դանիայի արևելքում: Ունի մոտ 35 հազար բնակչություն, զբաղեցնում է 21 քառակուսի կմ տարածք: Բաժանված է երեք մասի՝ արևմտյան, արևելյան և հարավային:

 

 

newmag #06

Գրել կարծիք