Ինչպես է հնարավոր կեղծել ԱՄՆ նախագահական ընտրությունները. ընտրահամակարգի բացատրություն

Ինչպես է հնարավոր կեղծել ԱՄՆ նախագահական ընտրությունները. ընտրահամակարգի բացատրություն

Դոնալդ Թրամփը հունվարի 20-ին պաշտոնապես ստանձնում է ԱՄՆ նախագահի պաշտոնը: newmag-ը պատմում է ամերիկյան ընտրակարգի մասին:

ԱՄՆ-ում նախագահական ընտրակարգն աշխարհում ամենախրթինն ու խճճվածն է: Այստեղ հնարավոր է՝ մարդկանց մեծամասնությունն ընտրի մեկին, բայց նախագահ ընտրվի նրա մրցակիցը: Ու չնայած դրան, ի տարբերություն պարզ, ուղիղ քվեարկությամբ նախագահ ընտրող երկրների՝ ԱՄՆ-ում պարտված թեկնածուն երբեք չի հայտարարում կեղծ ու անարդար ընտրությունների մասին, մեղադրանքներ չի ներկայացնում և ավանդույթի համաձայն՝ հրապարակավ շնորհավորում է հաղթողին:

Սկիզբ

ԱՄՆ նախագահական ընտրությունն իրականում բաղկացած է 50 առանձին ընտրություններից: Նախագահի նույն թեկնածուներին յուրաքանչյուր նահանգ ընտրում է առանձին: Նախ կայանում են ներկուսակցական ընտրություններ: Հանրապետականները և դեմոկրատներն առանձին-առանձին հավաքվում և ընտրում են թեկնածուների, որոնք սկսում են պայքարել կուսակցության թեկնածուն դառնալու համար:

Թեկնածուների ընտրություն

Երկու կուսակցություններն ընտրում են նահանգային ներկայացուցիչների: Յուրաքանչյուր նահանգից ընտըրվում են տարբեր թվով ներկայացուցիչներ, քանի որ դա կախված է նահանգի բնակչության քանակից: Հենց նրանք էլ կուսակցության համագումարում նախագահի պաշտոնի համար պարզ մեծամասնությամբ ընտրում և առաջադրում են կուսակցության թեկնածուին:

Ընտրարշավ

Ու սկսվում է նախընտրական պայքարը երկու հիմնական թեկնածուների միջև: Այստեղ ամենակարևոր յուրահատկություններից է ընտրարշավի ֆինանսավորումը: Թեկնածուների նախընտրական շտաբները սկսում են գումար հավաքել քարոզարշավի համար: Սա անհրաժեշտ է հսկայական տարածքում արագ տեղաշարժվելու, նահանգից նահանգ մեկնելու, թեկնածուի ճանաչելիությունն ու ծրագրերի տարածումն ապահովելու, լավագույն մասնագետներին ներգրավելու համար: Այս ընտրությանը Քլինթոնի ընտրարշավի բյուջեն կազմել է 556 միլիոն դոլար, Թրամփինը՝ 248: Ֆինանսավորման աղբյուրներն են ներդրումային ֆոնդերը, ՀԿ-ները, գործարարները, խոշոր ընկերությունները, նույնիսկ թոշակառուները:

Նախագահի ընտրություն

Բուն ընտրությունը տեղի է ունենում երկու փուլով:  Նախ հայտարարված համապետական ընտրության օրը քվեարկում են ԱՄՆ քաղաքա ցիները: Բայց դրանով ընտրության գործընթացը միայն սկսվում է:

Ընտրիչների խորհուրդ

Հանրապետականներն ու դեմոկրատներն իրենց խորհուրդն ընտրում են առանձին: Խորհրդի 538 անդամներին ընտրում են նահանգային կուսակցական համագումարներում:  Ընտրիչների խորհրդի անդամները նահանգում հայտնի, ազդեցիկ, հեղինակություն վայելող և կուսակցության համար վստահելի մարդիկ են: Սովորաբար նահանգային կուսակցական համա գումարներում ընտրիչների խորհրդի անդամ են դառնում նաև կոնգրեսականները և սենատորները, բայց հիմնականում՝ ազդեցիկ մտավորականներն ու գործարարները: Ինչպես Կոնգրեսի ստորին պալատի դեպքում, այնպես էլ այստեղ յուրաքանչյուր նահանգ խորհրդում ունի բնակչության քանակին համապատասխան անդամներ: Ամենամեծ նահանգը Կալիֆոռնիան է. 38 միլիոն բնակչու թյուն, 55 տեղ ընտրիչների խորհրդում: Ամե նափոքրը Վայոմինգն է. 570 հազար բնակչություն, ընտրիչների խորհրդում մինիմալ՝ 3 տեղ: Ստացվում է, որ փոքր բնակչություն ունեցող նահանգների ձայնն ավելի լսե լի է: Ընտրիչների խորհրդում Վայոմինգի մեկ ներկա յա ցուցիչը փաստա ցի քվեարկում է 190 հա զար մարդու փոխարեն, ի սկ Կա լի ֆոռ նի այի ներկայացուցիչը՝ 700 հա զար: տրամպլին

Նահանգում ուղիղ քվեարկությամբ հաղթած թեկնածուի կուսակիցների ձևավորած խորհուրդն էլ ընտրում է երկրի նախագահին: Օրինակ՝ Կալիֆոռնիայում ուղիղ քվեարկությամբ հաղթած թեկնածուն ստանում է 55 քվե, իսկ Վայոմինգում մյուս թեկնածուն հաղթելու դեպքում ստանում է 3 քվե: Հաղթելու համար պետք է պարզ մեծամասնություն՝ խորհրդի 538-ից 270 ընտրիչի ձայնը:

Ենթադրվում է, որ խորհրդի անդամները պետք է իրենց ձայնը տան այն թեկնածուի օգտին, որի օգտին քվեարկել են իրենց նահանգի բնակիչները: Բայց դա օրենք է միայն 26 նահանգներում, այն էլ խախտելու դեպքում նախատեսված տուգանքը ընդամենը 1000 դոլար է: Ընտրիչների խորհրդի անդամները կարող են և քվեարկել իրենց հայեցողությամբ, պարզապես պատասխանատվություն են կրում իրենց կուսակցությունների առջև: Այնպես որ մրցակից կուսակցության թեկնածուի օգտին քվեարկելու դեպքերը գրեթե բացառված են:

Պատմություն

Նախագահ ընտրելու այս կարգը գործում է 1787 թվականից, այսինքն՝ այս մոդելը պետության գրեթե հասակակիցն է: Պատճառն այն էր, որ 230 տարի առաջ ԱՄՆ-ն չուներ նախագահի թեկնածուներին ամբողջ երկրում ճանաչելի դարձնելու ենթակառուցվածքներ: Թեկնածուն կարող էր մեծ հեղինակություն վայելել մի քաղաքում, բայց նրա գոյության մասին տեղյակ չլինեին մեկ այլ բնակավայրում: Բացի այդ՝ ԱՄՆ հիմնադիր հայրերը մտավախություն ունեին, որ ուղիղ քվեարկությունը հնարավորություններ կբացեր պոպուլիստների, ծայրահեղականների և բախտախնդիրների առջև, քանի որ քաղաքական ու նույնիսկ պետական համակարգը դեռ ձևավորված չէր, և քաղաքական հաջողության գլխավոր գործոնը նման պայմաններում լինելու էր ժողովրդահաճո ու անբովանդակ գործունեությունը:

Գրել կարծիք